skip to Main Content

چگونه از برخورد هواپیماها با یکدیگر جلوگیری می کنند؟

هواپیما

می دانید در هر لحظه بین ۸ هزار تا ۲۰ هزار هواپیما در آسمان پرواز می کنند؟ پس چگونه این هواپیماها به یکدیگر برخورد نمی کنند؟ چه کسی ترافیک هزاران پروازی را که در آسمان انجام می شود کنترل می کند؟ در این مطلب قصد داریم به این سوال ها پاسخ دهیم.  اگر برایتان جالب است بدانید چطور این حجم از ترافیک هوایی برعکس ترافیک زمینی کنترل می شود تا هواپیما ها مانند ماشین ها به یکدیگر برخورد نکنند با ما همراه باشید.

انتخاب مسیر پروازی.

برخورد هواپیماها باهم

در ابتدا برای جلوگیری از خطر برخورد هواپیماها به یکدیگر لازم است مسیر پروازی به درستی انتخاب شود. برنامه ریزی پرواز و انتخاب مسیر پروازی توسط  dispatcher  انجام می شود. در واقع دیسپچر هر ایرلاین، فرد متخصصی است که مسیر اولیه پرواز را بر اساس فاکتورهایی مثل مسافت، ارتفاع و … مشخص می کند. اما این مسیر ممکن است به دلایلی مثل نامساعد بودن آب و هوا توسط خلبان یا برج مراقبت تغییر کند. بنابراین مسیری که هواپیما می پیماید در نهایت مسیری است که با مشورت و سنجیدن شرایط توسط دیسپچر، خلبان و برج مراقبت انتخاب می شود. انتخاب این مسیر از آنجایی که تحت نظارت کنترل ترافیک هوایی است به گونه ای انجام می شود که حتی اگر چندین هواپیما در مسیرهای موازی حرکت کنند به هم برخورد نمی کنند. چگونه؟

پروازها در ارتفاعات مختلف، روی لایه‌های متفاوتی انجام می‌شوند که سطوح پروازی نامیده می شوند و از این طریق تضمین می‌ شود که دو هواپیمای عبوری هرگز در یک ارتفاع قرار نگیرند. این مسئولیت متوجه کنترلر هایی است که در قسمت ترافیک هوایی فعالیت می کنند.

کنترل ترافیک هوایی

ترافیک هوایی

در واقع هر چقدر صحبت با تلفن در حین رانندگی غیرقانونی و خطرناک است، در هواپیما ضروری است. خلبان در حین پرواز با هواپیما، باید تمام مدت به صورت بی سیم ارتباط برقرار کند. در طرف دیگر کارکنانی قرار دارند که در یک بخش بر روی زمین مشغول به کار هستند. نام این ستاد زمینی کنترل ترافیک هوایی (ATC) است. کار کنترل کننده ها در این بخش دقیقا مثل پلیس راهنمایی و رانندگی در جاده هاست. هدف اولیه کنترل ترافیک هوایی در سراسر جهان جلوگیری از تصادف هواپیماها، ساماندهی و تسریع جریان ترافیک هوایی و نیز فراهم کردن اطلاعات و دیگر حمایت ها برای خلبان ها است. در حقیقت کنترلرهای ترافیک هوایی هواپیما را روی زمین و در یک محدوده کنترل شده هدایت کرده و می توانند به هواپیماها در یک محدوده کنترل نشده نیز خدمات مشاوره ای ارائه دهند.

ATC  مجهز به رادار، بی سیم، کامپیوتر و بسیاری از تجهیزات مدرن دیگراست که با استفاده از آن ها، اطلاعات لازم مثل اینکه هواپیما با چه سرعتی حرکت کند، در چه ارتفاعی پرواز کند، چه زمانی فرود بیاید و…. را در اختیار خلبان قرار می دهد. علاوه بر این، در مواقع اورژانسی، وقتی هواپیما با مشکلی مواجه می شود این بخش مراقبت پرواز است که به کمک خلبان می آید و از بروز حادثه جلوگیری می کند.

کنترل کننده های ترافیک هوایی برای پیشگیری از برخورد بین هواپیماها، قوانین تفکیک ترافیک را به اجرا می گذارند. این قوانین تضمین می کنند که هر هواپیما همیشه از حداقل فضای خالی در اطراف خود بهره مند باشد. همچنین بسیاری از هواپیماها سیستم های پیشرفته ای همچون (TCAC) سیستم جلوگیری از برخورد ترافیک هوایی دارند که از راه هشدار به خلبان ها در هنگام نزدیک شدن بیش از حد هواپیماهای دیگر، ایمنی بیشتری را فراهم می کند.

با این حال امکان خطا و اشتباه در این بخش نیز وجود دارد اما بسیار نادر است.

کنترل ترافیک هوایی در ایران

در حال حاضر در ایران نیز مدیریت عبور و مرور هوایی  بر عهده مرکز کنترل فضای کشور و برج های مراقبت در فرودگاه های شهرهای مختلف است. این مراکز برای انجام وظایف خود به 400 دستگاه، تجهیزات، سیستم های ارتباطی، کمک ناوبری و نظارتی مجهز شده اند. ارائه خدمات در فضای کشور نیز به طور ویژه از طریق مرکز کنترل تهران انجام می شود. علاوه بر این مرکز، یک مرکز کنترل جایگزین در محل فرودگاه امام نصب شده تا در مواقع ضروری مورد استفاده قرار گیرد.

تیم تحریریه چمدون

مینویسیم تا بدانید.

This Post Has 0 Comments

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Back To Top